Rani srednji vijek, prihvatanje hrišćanstva

Područje današnje Banjaluke u prvoj bosanskoj srednjovjekovnoj državi bilo je pod vlašću plemićke porodice Hrvatinić, na granici župe Zemljanik. U neposrednoj blizini bili su srednjovjekovni bosanski gradovi: Vrbaški grad, Zvečaj, Greben i Zemljanik.

Ono što je sigurno, jeste da je okolina Banjaluke bila razvijenija i imala veći uticaj od same teritorije današnjeg grada.

Od pojave hrišćanstva u Bosni i njenog prihvatanja od Slovena, na ovim prostorima, se nije uspostavila trajna prevlast ni jedne od religija.

Tako su ovdje bile zastupljene i isprepletene katolička, pravoslavna i kasnije bogumilska crkva.

Međusobno su bile uglavnom neprijateljski raspoložene i nastojale su da jedna drugu potisnu ili potčine.

Mada nema konkretnih podataka, Banjaluka i predjeli oko nje su u ovom periodu bili pod naizmjeničnom vlašću, ugarskih, hrvatskih, srpskih i bosanskih vladara, kako su se mijenjala vremena i gospodari Bosne.

U to vrijeme se taj prostor nazivao Donji krajevi i bio je granično područje između bosanskog i ugarsko-hrvatskog kraljevstva, pripadajući čas jednom čas drugom kraljevstvu.

Karta iz srednjeg vijeka, gdje se vide Donji Kraji i Vrbaski grad